พระพุทธิวงศมุนี (บุญมา  ทีปธมฺโม)
ป.ธ.6, น.ธ.เอก, คบ.ด. (กิตติมศักดิ์), พธ.ด.(กิตติมศักดิ์)
เจ้าอาวาสวัดจักรวรรดิราชาวาส และที่ปรึกษาเจ้าคณะภาค 12

"คำไว้อาลัย"
  พระราชพุทธิวิเทศ พระเทพกิตติโมลี
  พระครูปลัดชัชวาล ปญฺญาธโร พระครูปัญญาสุธรรมวิเทศ
  พระครูสมุห์กวีรัตน์  รตนปญฺโญ เอกอัครราชทูต ณ กรุงบัสเซลส์
  คุณกฤษฎา  เปี่ยมพงศ์สานต์ คุณอดิศร พร้อมเทพ
  คุณตุ๊  สุขเมือง คุณอุไรวรรณ  ประมูงพงษ์
  คุณพวงเพชร  ฤทธิ์ตะค คุณสายทิพย์  ภูฆัง
  คุณอัญชลี  เชิดสกุล คุณสุวิชาดา  สุดบรรทัด
  คุณนายแพทย์อุทัย  สุดสุข Gerard Caestecker   Karl Lauwers
  Vriendelijke groeten Dankbaar en met het hoogste respect
  ครอบครัว ครุธนวัฒน์  
ชื่อ 

พระพุทธิวงศมุนี ฉายา ทีปธมฺมโม อายุ 84 พรรษา 64 วิทยาธานะ ป.ธ.6, น.ธ.เอก วัดจักรวรรดิราชาวาส แขวงวจักรวรรดิ เขตสัมพันธวงศ์ กรุงเทพมหานค

สถานะเดิม 

ชื่อบุญมา นามสกุล สุดสุข เกิดเมื่อวันที่ 9 มีนาคม พ.ศ.2464 ตรงกับ วันพฤหัสบดี ขึ้น 12 ค่ำ เดือน 4 ปีระกา ณ บ้านชาดฮี ตำบลไร่ใต้ (ปัจจุบันตำบลนาโพธิ์) อำเภอพิบูลมังสาหาร จังหวัดอุบลราชธานีบิดาชื่อ นายหนู สุดสุข มารดาชื่อ นางหอม สุดสุ

บรรพชา 

     เมื่อวันที่ 20 เมษายน พ.ศ. 2481 ณ วัดโพธิ์ตาก ตำบลพิบูล อำเภอพิบูลมังสาหาร จังหวัดอุบลราชธานี โดยมี พระอธิการคำ สุวโจ เจ้าอาวาสวัดโพธิ์ตากเป็นพระอุปัชฌาย์

อุปสมบท 
     อุปสมบทเมื่อวันศุกร์ที่ 10 กรกฎาคม พ.ศ. 2485 ณ พระอุโบสถ วัดจักรวรรดิราชาวาส วรมหาวิหาร เขตสัมพันธวงศ์ กรุงเทพมหานคร โดยมี พระคุณาจารวัตร (ไช้ สุวรฺโณ) วัดจักรวรรดิราชาวาส เป็นพระอุปัชฌาย์ พระมหาเส็ง ธมฺมธโร ป.ธ.7 วัดจักรวรรดิราชาวาส เป็นพระกรรมวาจาจารย์ พระสุธีวรคุณ (ธีร์ ปุณฺณโก ป.ธ.9) วัดจักรวรรดิราชาวาส เป็นพระอนุสาวนาจารย์
วิทยาฐานะ  
  • พ.ศ. 2477 จบชั้นประถมศึกษาจากโรงเรียนประชาบาลบ้านชาดฮี ตำบลไร่ใต้ อำเภอพิบูลมังสาหาร จังหวัดอุบลราชธานี
  • พ.ศ. 2482 สองได้นักธรรมชั้นตรี ณ วัดโพธิ์ตาก สำนักเรียนคณะจังหวัดอุบลราชธานี
  • พ.ศ. 2483 สอบได้นักธรรมชั้นโท ณ วัดสมุหประดิษฐ์ สำนักเรียนคณะจังหวัดสระบุรี
  • พ.ศ. 2484 สอบได้นักธรรมชั้นเอก ณ วัดอนงคาราม สำนักเรียนวัดอนงคาราม
  • พ.ศ. 2492 จบการอบรมวิชาครูวัดสามพระยา (ส.อ.ค.) กรุงเทพฯ รุ่นที่ 2 
  • พ.ศ. 2494 สอบได้เปรียญธรรม 6 ประโยค ณ วัดจักรวรรดิราชาวาส สำนักเรียนวัดจักรวรรดิราชาวาส
เกียรติคุณพิเศษ
  • วันที่ 24 เมษายน พ.ศ. 2545 สถาบันราชภัฏอุบลราชธานี มอบถวายปริญญา ครุศาสตรดุษฎีบัณฑิตกิตติมศักดิ์ สาขาการศึกษา
  • วันที่ 25พฤษภาคม พ.ศ. 2546 สภามหาวิทยาลัยมหาจุฬลงกรณราชวิทยาลัย มอบถวายปริญญาพุทธศาสตรดุษฎีบัณฑิตกิตติมศักดิ์ สาขารัฐศาสตร์
ความรู้พิเศษ

     มีความรู้วิชาโหราศาสตร์ ซึ่งเป็นวิชาที่สามารถโน้มน้าวประชชนทั่วไป ให้เข้ามาสู่พระศาสนา เป็นโอกาสให้ได้แนะนำหลักธรรมคำสั่งสอนในพระพุทธศาสนาแก้ปัญหาชีวิต สงเคราะห์อนุเคราะห์ ช่วยเหลือประชาชนให้เข้าใจธรรมะ แล้วนำเอาธรรมไปปฏิบัติเพื่อแก้ปัญหา และดำรงชีวิสุขตามสมควรแก่การประพฤติปฏิบัติของตนเอง

 
งานการปกครอง
  • พ.ศ. 2493-2505 เป็นเลขานุการเจ้าคณะตรวจการภาค 3
  • พ.ศ. 2497-2504 เป็นเลขานุการเจ้าอาวาสวัดจักวรรดิราชาวาส
  • พ.ศ. 2502-2505 เป็นรองประธานกรรมการรักษาการแทนเจ้าอาวาส (เนื่องจากพระธรรมธีรราชมหามุนี 4 เจ้าอาวาสในขณะนั้น ได้เดินทางไปปฏิบัติศาสนกิจเป็นเจ้าอาวาสวัดไทยพุทคยา ณ ประเทศอินเดีย)
  • พ.ศ. 2526 ได้รับพระบัญชาแต่งตั้งให้เป็นรองเจ้าคณะภาค 12
  • พ.ศ. 2527 ได้รับแต่งตั้งให้เป็นผู้รักษาการแทนเจ้าอาวาสวัดจักรวรรดิราชาวาส
  • พ.ศ. 2528 ได้รับพระบัญชาแต่งตั้งให้เป็นเจ้าอาวาสวัดจักรวรรดิราชาวาส
  • พ.ศ. 2529 ได้รับแต่งตั้งให้เป็นผู้รักษาการแทนเจ้าคณะภาค 12
งานการศึกษา 
  • พ.ศ. 2490-2526 เป็นครูสอนพระปริยัติธรรม ประจำสำนักเรียนวัดจักรวรรดิราชาวาส
  • พ.ศ. 2490-2526 เป็นกรรมการผู้ทรงคุณวุฒิมหาวิทยาลัยมหาจุฬลงกรณราชวิทยาลัย รวม 3 สมัย
  • พ.ศ. 2491 เป็นกรรมการตรวจประโยคธรรมสนามหลวง
  • พ.ศ. 2496-2510 เป็นผู้แทนแม่กองบาลีสนามหลวงนำข้อสอบประโยคบาลีไปเปิดสอบ ณ หน่วยสอบภูมิภาครวมหลายจังหวัด
  • พ.ศ. 2599 เป็นประธานจัดตั้งโรงเรียนสอนภาษาอังกฤษ แก่พระภิกษุ-สามเณร ณ สำนักเรียนวัดจักรวรรดิราชาวาส
  • พ.ศ. 2510 เป็นรองผู้อำนวยการการศึกษาสำนักเรียนวัดจักรวรรดิราชาวาส
งานการศึกษาสงเคราะห์ภายในวัด
  • มอบทุนการศึกษาพระปริยัติธรรมแก่พระภิกษุ-สามเณร เยาวชน ผู้สอบไล่ได้ในสนามหลวง
  • ทั้งแผนกธรรมและแผนกบาลี และแก่นักเรียนนักศึกษาชั้นประถม มัธยม และอุดมศึกษา
  • มอบทุนการศึกาษแก่นักเรียนโรงเรียนพุทธศาสนาวันอาทิตย์วัดจักรวรรดิราชาวาส (พอ.จ.)และจัดซื้ออุปกรณ์การเรียนการสอนพระปริยัติธรรมประจำสำนักเรียน พร้อมทั้งเครื่องคอมพิวเตอร์ เครื่องถ่ายเอกสาร และเครื่องขยายเสียง
  • จัดให้มีการอบรมบาลีก่อนสอบ
  • จัดการสอบบาลีสนามหลวงประโยค 1-2, ป.ธ.5
  • มอบทุนการศึกษาต่อระดับปริญญาโทและปริญญาเอกในต่างประเทศ พร้อมค่าเดินทาง และทุนการศึกษาระดับปริญญาโทในประเทศแก่พระภิกษุนักศึกษาวัดจักรวรรดิราชาวาส
  • มอบเครื่องคอมพิวเตอร์ให้โรงเรียนวัดจักรวรรดิ เขตสัมพันธวงศ์ กรุงเทพมหานครเพื่อการศึกษาของเยาวชนของชาติ
งานการศึกษาสงเคราะห์ในต่างจังหวัด
  • มอบทุนการศึกษาต่อระดับปริญญาโทในต่างประเทศแก่พระภิกษุนักศึกษา
  • มอบทุนจัดตั้งมูลนิธิส่งเสริมการศึกษาพระปริยัติธรรม วัดมณีวนาราม
  • สร้างห้องสมุดและเจาะบ่อบาดาลมอบให้ดรงเรียนบ้านชาดฮี
  • มอบคอมพิวเตอร์และจัดตั้งทุนการศึกษาให้โรงเรียนมัธยมบ้านไร่ใต้
  • สร้างสวนสุขภาพ พระธรรมรัตนวิสุทธิ์ มอบให้โรงเรียนพิบูลมังสาหาร(วิภาคย์วิทยากร)
  • บริจาคหนังสือพระไตรปิฎกพร้อมตู้ และเครื่องคอมพิวเตอร์ มอบให้โรงเรียนพิบูลมังสาหาร (พ.ม.)
  • บริจาคสมทบสร้างถนนคอนกรีต ถนนธรรมรัตนวิสุทธิ์ทางเข้าโรงเรียนพิบูลมังสาหาร (พ.ม.)
  • เป็นประธานดำเนินการสร้างสนามกีฬาสุดสุข และจัดมอบเครื่องคอมพิวเตอร์ให้โรงเรียนพิบูลมังสาหาร
  • บริจาคเงินสร้างห้องสมุดประจำวัดสวนสวรรค์
  • บริจาคเงินต่อเติมชั้งล่างอาคารเรียนโรงเรียนบ้านชาดฮี
  • บริจาคเงินต่อเติมชั้นล่างอาคารเรียนโรงเรียนบ้านชาดฮี
  • บริจารเงินสร้างพุทธสถานในบริเวณโรงเรียนไร่ใต้ประชาคม
  • บริจาคเงินสมทบทุนสร้างอาคารมหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัยที่อำเภอวังน้อย
  • และ ฯลฯ
งานการเผยแผ่  
  • รับอาราธนาไปแสดงพระธรรมเทศนาทางสถานีวิทยุกระจายเสียงแห่งประเทศไทยกรมประชาสัมพันธ์ และสถานีโทรทัศน์
  • เป็นพระธรรมทูตส่วนกลางประจำสาย 6
  • เป็นประธานกรรมการประสานงานประจำกอบอำนวยการงานพระธรรมทูตสาย 6
  • เป็นประธานเจริญพระพุทธมนต์ และเป็นผู้บรรยายธรรม (สวนมนต์มีคำนำ)ของกองงานพระธรรมทูตประจำ วันธรรมสวนะภาคเช้า ทางสถานีวิทยุกระจายเสียงแห่งประเทศไทย ในความอุปถัมภ์ของกรรมการศึกษา
  • เป็นผู้อำนวยการรับผิดชอบฝึกซ้อมอบรมพระสังฆาธิการเพื่อแต่งตั้งให้ดำรงตำแหน่งพระอุปัชฌาย์ในเขตภาค 12 และเป็นวิทยากรบรรยายอบรม พระสังฆาธิการระดับวัดและระดับตำบล ตามมติมหาเถรสมาคม
  • เป็นกรรมการประจำสำนักแม่กองงานพระธรรมทูตส่วนกลาง
  • เป็นกรรมการฝึกกการอบรมพระธรรมทูตประจำสำนักฝึกอบรมพระะรรมทูตวัดจักรวรรดิราชาวาส และได้รับมอบหมาย จากแม่กองงาน พระธรรมทูตให้เป็นพระวิทยากรบรรยายถาวยความรู้แก่ พระพรรมทูตผู้เข้ารับการอบรม
  • เป็นหัวหน้าสายตรวจงานพระธรรมทูตในเขตภาคตะวันออกเฉียงเหนือในฐานะเป็นเจ้าอาวาสวัดจักรวรรดิราชาวาส
  • ชี้แจงกฎหมายคณะสงฆ์ ระเบียบ จารีตประเพณี กฎมหาเถรสมาคม ที่พระภิกษุ สามเณรพึงทราบและปฏิบัติตาม โดยเคร่งครัด และได้ออก กฎระเบียบของวัดเกี่ยวกับการปกครองและการศึกษาในฐานะเป็นเจ้าคณะภาค 12 ได้จัดให้มีการประชุมอบรมถวายความรู้ให้กับ เจ้าคณะพระสังฆาธิการในส่วนรับผิดชอบภาค 12
  • เป็นกรรมการผู้ทรงคุณวุฒิประจำสำนักฝึกอบรมพระะรรมทูต วัดปากน้ำ ภาษีเจริญและเป็นกรรมการฝึกอบรมพระธรรมทูต
  • นอกจากนั้น ยังได้ไปสังเกตการพระศาสนา ณ ประเทศต่างๆ ดังนี้คื อิเดีย เนปาล ศรลังกา สิงคโปร์ มาเลเซีย อินโดนีเซีย จีน ไต้หวัน ลาว นิวซีแลด์ ออสเตรเลีย เนเธอร์แลนด์ อังกฤษ ฝรั่งเศส อิตาลี เยอรมัน สวิตเซอร์แลนด์ สหรัฐอเมริกา และ เบลเยี่ย
งานสาธารณูปการ

     นับตั้งแต่เป็นผู้รักษาการแทนเจ้าอาวาส และเป็นเจ้าอาวาส เมื่อ พ.ศ. 2527 ได้ทำการก่อสร้างและ บูรณปฏิสังขรณ์ภายในอาราม และนอกพระอารามเป็นจำนวมากกว่า 100 รายการ เช่น บูรณปฏิสังขรณ์พระอุโบสถ พระพุทธปรางค์ พระวิหารกลาง มณฑป พระพุทธบาทหมู่กุฏิคณะ 2,3,4,9 เป็นต้น ส่วนที่ก่อนสร้างใหม่ ประกอบด้วย กฏิคณะ 1,5,6, ศาลาบำเพ็ญกุศล ซุ้มประตูวัดพระวิหาร เฉลิมพระเกียรติครองราชย์ 50 ปี ศาลาเฉลิมพระเกียรติฯ 72 พรรษา และสำนักศึกษาและปฏิบัติธรรม  พระพุทธิวงศมุนี ที่อำเภอไทรโยค จังหวัดกาญจนบุรี

งานสาธารณสงเคราะห์ในต่างจังหวัด
  • จัดหาทุนและบริจาคสมทบสร้างศาลาการเปรียญ อุโบสถ พระประธาน กุฏิสงฆ์ เจดีย์วิหาร โรงเรียน ศาลาเมรุ เจาะบ่อน้ำบาดาล สร้างห้องน้ำ ห้องสุขา และอื่นๆ อีกหมารยรายการ ในท้องที่อำเภอพิบูลมังสาหาร จังหวัดอุบลราชธานี และจังหวัดต่างๆ
  • เป็นประธานนำเครื่องอุปโภคบริโภคและเครื่องสมณบริขาร มอบแก่พระภิกษุ-สามเณรและประชาชนที่ประสบอุทกภัย
  • เป็นประธานอำนวยการสร้างตึกสงฆ์อาพาธ พระธรรมรัตนวิสุทธิ์ ณ โรงพยาบาลพิบูลมังสาหาร จังหวัดอุบลราชธานี และก่อตั้งมูลนิธิ พระธรรมรัตนวิสุทธิ์ เพื่อให้การสงเคราะห์ผู้ป่ายที่ยากจน สนับสนุนการพัฒนาสมรรถนะของบุคคลากรส่งเสริมการพัฒนาบริการการแพทย์และสาธารณสุขของโรงพยาบาล พิบูลมังสาหารให้มีคุณภาพได้มาตรฐาน
  • สร้างพุทธสถาน พระธรรมรัตนวิสุทธิ์ มอบให้โรงเรียนพิบูลมังสาหาร (วิภาคย์ วิทยากร) อำเภอพิบูลมังสาหาร
    จังหวัดอุบลราชธานี
  • บริจาคสร้างวัดไทยสิริราชคฤห์ ที่ประเทศอินเดีย
  • และ ฯลฯ
งานพิเศษ
  • พ.ศ. 2542 เป็นประธานจัดสร้างสำนักศึกษาและประยัติธรรมพระพุทธิวงศมุนี อ.ไทรโยค จ.กาญจนบุรี
  • พ.ศ. 2546 เป็นประธานอำนวยการจัดสร้างวัดไทยสิริราชคฤห์ เมืองราชคฤห์ ประเทศอินเดีย
  • วันที่ 5 ธันวาคม พ.ศ. 2501 ได้รับพระราชทานตั้งสมณศํกดิ์ เป็นพระราชาคณะชั้นสามัญ ที่ พระปัญญาคมมุนี
  • วันที่ 5 ธันวาคม พ.ศ. 2507 ได้รับพระราชทานเลื่อนสมณศักดิ์ เป็น พระราชาคณะชั้นราช ที่ พระราชธรรมเมธี
  • วันที่ 5 ธันวาคม พ.ศ. 2530 ได้รับพระราชทานเลื่อนสมณศักดิ์ เป็นพระราชาคณะชั้นเทพ ที่ พระเทพรัตนโมลี
  • วันที่ 5 ธันวาคม พ.ศ. 2535 ได้รับพระราชทานเลื่อนสมณศักดิ์ เป็นพระราชาคณะชั้นธรรม ที่ พระธรรมรัตนวิสุทธิ์
  • วันที่ 5 ธันวาคม พ.ศ. 2540 ได้รับพระราชทานสถาปนาสมณศักดิ์ เป็น รองสมเด็จพระราชาคณะ ที่ พระพุทธิวงศมุนี
 

     พระพุทธิวงศมุนี เป็นผู้ที่กำเนินมาเพื่อสืบพระพุทธศาสนาอย่างแท้จริง โดยใช้ชีวิตใต้ร่มผ้ากาสาวพัตรตั้งแต่บรรพชาเป็นสามเณรเมื่อ อายุ 17 ปี จนถึงวันมรณภาพรวมเป็นเวลา 67 ปีเต็ม อุปสมบทเป็นพระภิกษุได้ 63 พรรษา เต็บบริบูรณ์ ใน ระยะแรก ได้ตั้งใจศึกษาเล่าเรียนพระปริยัติธรรมจนสามารถสอบได้นักธรรมชั้นเอก และเปรียญธรรม 6 ประโยค หลังจากได้มีวิชาความรู้เป็นพื้นฐานมั่นคงแล้วก็ได้ตั้งใจเผยแผ่ความรู้ความสารถทางด้านพระพุทธศาสนาแก่พระภิกษุสามเณรและฆราวาสที่เป็นศิษยานุศิษย์ในโรงเรียนปริยัติธรรมของวัดจักรรวรรดิราชาวาสและสำนักเรียนอื่นๆตลอดทั้งญาติโยมและประชาชนทั่วไปในโอกาสต่างๆ อย่างต่อเนื่อง

     ปี พ.ศ. 2493-2505 พระพุทธิวงศมุนีได้รับแต่งตั้งจากสมเด็จพระธีรฐาณมุนี ให้เป็นเลบานุการ เจ้าคณะตรวจการภาค 3 และได้รับพระราชทานตั้งสมณศักดิ์ เป็นพระราชาคณะชั้นสามัญที่ พระปัญญาคมมุนี ท่านได้สนองงานเจ้าคณะผู้ตรวจการภาค 3 ด้วยความทุ่มเท และเสียสละอุทิศกาย ใจ และสติปัญญา อย่างเต็มที่ นับเป็นก้าวแรกที่ได้มีโอกาสเรียนรู้และสั่งสมประสงการณ์ด้านการบริหารกิจการคณะสงฆ์และเผยแผ่พระพุทธศาสนาในภาพรวมเชิงนโยบาย ท่านทำงานมากก็ยิ่งมีประสบการและผลงานที่ปรากฎ ประกอบกับความรู้และความเชียวชาญพิเศษด้านการพยากรณ์โชคชตาราศี ทางโหราศาสตร์ก็ยิ่งทำให้มีศิษยานุศิษย์ และญาติโยมมากขึ้นเป็นลำดับ และเพียงพอที่จะนำญาติโยมและศิษยานุศิษย์ทำบุญทำกุศลสร้างและบูรณปฏิสังขรณ์ วัด สถานศึกษา สถานพยาลาลต่างๆ ในภาคตะวันออกเฉียงเหนือโดยเฉพาะจังหวัดอุบลราชธานีซึ่งเป็นมาตุภูมิของพระเดชพระคณฯ

     ด้วยผลงานที่โดดเด่นดังกล่าว จึงส่งผลให้ได้รับการแต่งตั้งให้เป็นเลขานุการเจ้าคณะตรวจการภาค 3 ซึ่งมีสมเด็จพระธีรฐาณมุนี เป็นเจ้าคณะตรวจการภาค 3 และได้รับพระราชทานเลื่อนสมณศักดิ์เป็นพระราชาคณะชั้นราชที่พระราชธรรมเมธี และได้รับพระบัญชาแต่งตั้งเป็นรองเจ้าคณะภาค 12 ดูแลและปกครองคณะสงฆ์จังหวัดฉะเชิงเทรา นครนายก ปราจีนบุรี และสระแก้ว ต่อมาได้รับพระบัญชาแต่งตั้งให้ดำรงตำแหน่งเจ้าคณะภาค 12 และ ได้รับพระราชทานเลื่อนสมณศักดิ์ขึ้นเป็นพระราชาคณะชั้นเทพที่พระเทพรัตนโมลี ต่อมาได้รับพระราชทานเลื่อนสมณศักดิ์เป็นพระราชาคณะชั้นธรรมที่ "พระธรรมรัตนวิสุทธิ์ และได้รับพระราชทานสถาปนาสมณศักดิ์ขึ้น เป็นพระราชาคณะเจ้าคณะรองชั้นหิรัญบัฎที่" พระพุทธิวงศมุนี ท่านได้บำเพ็ญคุณประโยชน์ต่อประเทศชาติ

     พระพุทธศาสนาและสังคมด้วยดีตลอดมา จนถึงบั้นปลายของชีวิตของท่าน พระพุทธิวงศมุนีได้รับแต่งตั้งให้เป็นเจ้าอาวาสวัดจักรรวรรดิราชาวาสในปี พ.ศ. 2528 ท่านได้ใช้ความรุ้ความสามารถ ทักษะ และประสบการณ์ด้านการบริหารองค์การการศึกษาและการเผยแผ่พระพุทธศาสนาที่ผ่านมาทำการพัฒนาวัดจักรวรรดิราชาวาสหลายประการอย่างต่อเนื่อง โดยฟันฝ่าอุปสรรคนานัปการเสี่งต่อการถูกประทุษร้ายต่อร่างกายในขณะที่ทำากรปรับปรุงเขตพุทธาวาส ให้เป็นสัดส่วนโดยปิดซอยเข้าจากสำเพ็งผ่านหน้าพระอุโบสถให้มีรั้วรอบเขตชิดดังที่เห็นกันทุกวันนี้ นอกจากนี้ยังได้ก่อสร้าง และบูรณะซ่อมแซมอาคารต่างๆ คือ พระปรางค์, มณฑปพระพุทธบาทจำลอง คณะ 1,2,3,5,6,7,8,10 ศาลาเฉลิมพระเกียรติ 72 พรรษา สำนักศึกษาและปฏิบัติธรรมพระพุทธิวงศมุนี จังหวัดกาญจนบุรี นอกจากนั้นพระเดชพระคุณหลวงพ่อยังได้ให้การสงเคราะห์ด้านการศึกษาพุทธศาสนาพระภิกษุสามเณรในวัดจักรวรรดิราชาวาส และเยาวชนในโรงเรียนต่างๆสงเคราะห์ผู้ป่วย ที่ยากไร้ โดยเป็นผู้นำในการจัดหาทุน ก่อสร้างอาคารผู้ป่วยขนาด 30 เตียง ที่โรงพยาบาลพิบูลมังสาหาร และก่อตั้งมูลนิธิเพื่อนำดอกผล มาช่วยเหลือค่ารักษาพยาบาลผู้ป่าวยที่ยากจน รวมทั้งสงเคราะห์การศึกษาของโรงเรียนมัธยมพิบูลมังสาหาร โรงเรียนประถมพิบูลมังสาหาร (วิภาคย์วิทยากร) โรงเรียนไร่ใต้ประชาคมติดต่อกันหลายปี

     กล่าวโดยสรุปพระพุทธิวงศมุนี ได้บำเพ็ยคุณประโยชน์นานัปการทั้งการพัฒนาความรู้จิตใจ และสังคมโดยให้หลักเกี่ยวกับพระพุทธศาสนาทั้งการก่อสร้างและปฏิสังขรณ์สิ่งปลูกสร้างภายในวัด และอุปกรณ์ต่างๆ คิดเป็นมูลค่าทั้งสิ้น 267,327,285.75 บาท (สองร้อยสี่สิบเจ็ดล้านสามแสนสองหมื่นเจ็ดพันสองร้อยแปดสิบห้าบาทเจ็ดสิบห้าสตางค์)

 

     โดยปกติ พระพุทธิวงศมุนี เป็นผู้ที่เอาใจใส่ ดูแลป้องกันและกรักษาสุขภาพของตนเองอย่างสม่ำเสมอ หากป่วยมีอาการมากผิดปกติก็มักจะไปหาแพทย์เพื่อรับการตรวจรักษาโรคให้ทันท่วงที ท่านได้เคยเจ็บป่วยที่ต้องได้รับการผ่าตัดรวม 7 ครั้ง อุบัติเหตุ 2 ครั้ง แต่ละครั้งท่านจะหายป่วยกลับเป็นปกติได้อย่างรวดเร็ว ท่านเป็นคนอดทนและให้ความร่วมมือกับนายแพทย์ในการรักษาเป็นอย่างดี เมื่อวันที 5 กันยายน พ.ศ. 2548 เกิดอุบัติเหตุหกล้มข้างเตียงนอน จึงได้เข้ารับการรักษาที่โรงพยาบาลกรุงเทพ และกลับมาพักรักษาตัวที่วัดจักรวรรดิราชาวาส แต่อาการไม่ดีขึ้น แพทย์หญิงคุณหญิงสลาด ทัพวงศื (ร้านเจ้ากรมเป๋อ) ได้เข้าเยี่ยมและถวายคำแนะนำให้ไปตรวจอาการที่โรงพยาบาลวิชัยยุทธคณะแพทย์วินิจฉัยว่ามีน้ำขังในสมอง จึงได้ทำากรรักษาจนอาการดีขึ้นตามลำดับ ท่ามกลางความดูแลเอาใจใส่อย่างใกล้ชิดของบรรดาศิษยานุศิษย์ เมื่อวันที่ 1 เมษายน พ.ศ. 2549 ได้มีอาการบวมตามมือและเท้า จึงได้เข้ารับการตรวจที่โรงพยาบาลวิชัยยุทธอีกครั้งหนึ่ง คณะแพทย์วินิจฉัยว่าเป็นมะเร็งตัวที่แพร่กระจายมาจากมะเร็งตับอ่อน จึงเข้าการรักษาที่โรงพยาบาลดังกล่าวชั่วระยะหนึ่งแล้วกลับมาพักรักษาตัวที่วัดจักรรวรรดิราชาวาส

     ต่อมา คุณสุรเดช วิจารณกุล ซึ่งเป็นทนายความของวัดจักรวรรดิราชาวาสและเป็นน้องชายของคุณชลูด ส่งสัมพันธ์เจ้าของ โรงพยาบาลแพทย์ปัญญาได้ถวายคำแนะนำให้เข้ารัรบการรักษาที่โรงพยาบาลแพทย์ปัญญาเพื่อจะได้ถวายการดูแลรักษาอย่างใกล้ชิดถึงแม้ว่าแพทย์ผู้เชียวชาญทางโรคมะเร็งจะสรรหายาจากต่างประเทศ และวิธีการรักษาที่ทันสมัยสักปานใดก็ตาม เมื่อวันเสาร์ที่ 1 กรกฎาคม พ.ศ. 2549 เวลา 12.25 น.ท่านได้ถึงมรณภาพไปโดยอาการอันสงบ ณ โรงพยาบาลแพทย์ปัญญา ท่ามกลางความเศร้าโศกอาลัยของบรรดาศิษยานุศิษย์ และอุบาสก-อุบาสิกาผู้มีความเคารพนับถือสิริอายุได้ 84 ปี 3 เดือน 22 วัน 64 พรรษา

 
 

 

วัดธัมมปทีป เมืองแมเคเลน ประเทศเบลเยี่ยม WAT DHAMMAPATEEP KOUTERDREEF 37 2800 MECHELEN BELGIUM
www.watdhammapateep.com E-mail: ssubhalert@yahoo.com
TEL./FAX. (32) 015.29.00.99